AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ REGİONLARININ XARİCİ MƏDƏNİ VƏ İQTİSADİ ƏLAQƏLƏRDƏ İŞTİRAKININ QANUNVERİCİLİK BAZASI

LEGISLATIVE BASES OF PARTICIPATION OF REGIONS OF THE REPUBLIC OF AZERBAIJAN IN EXTERNAL CULTURAL AND ECONOMIC RELATIONS
ЗАКОНОДАТЕЛЬНЫЕ ОСНОВЫ УЧАСТИЯ РЕГИОНОВ АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ РЕСПУБЛИКИ ВО ВНЕШНИХ КУЛЬТУРНЫХ И ЭКОНОМИЧЕСКИХ СВЯЗЯХ
2025-ci il № 2 Cild (131), səh. 196-204
Göndərildi: 24.04.2025 Qəbul edildi: 10.06.2025 Dərc edildi: 27.06.2025
DOI: 10.64400/ndueej.032 DİL: AZƏRBAYCAN
Müəlliflər
Nəzrin Kərimova
Azərbaycan Dillər Universiteti
AZERBAIJAN
Xülasə
AZƏRBAYCANCA 331 söz
Təqdim olunan məqalədə Azərbaycan Respublikası regionlarının xarici mədəni və iqtisadi əlaqələrdə iştirakının bəzi normativ və siyasi-hüquqi aspektləri araşdırılır. Bu sahədə normativ aktların və mövcud reallıqların təhlili belə qənaətə gəlməyə imkan verdi ki, Azərbaycanın qoşulduğu ikitərəfli və çoxtərəfli müqavilə və sazişlər ölkəmizin regionlarının transsərhəd və regionlararası əməkdaşlığı üçün geniş imkanlar açır. Ölkənin üzərinə götürdüyü çoxşaxəli beynəlxalq öhdəliklər regionların sosial-iqtisadi inkişafı, mədəni layihələrin həyata keçirilməsi, Azərbaycanın və onun regionlarının dünyada tanıdılması üçün əlverişlidir. Aparılmış təhlillər deməyə imkan verir ki, Azərbaycan Respublikasının unitar quruluşu onun regionlarının beynəlxalq əməkdaşlıqda müstəqil qurumlar kimi deyil, Azərbaycan dövlətçiliyinin üzvi tərkib hissələri kimi iştirakını müəyyən edir. Bu, müəyyən tarixi, siyasi və coğrafi şəraitə və səbəblərə görə fərqli hüquqi və dövlət statusuna malik olan Naxçıvan Muxtar Respublikasına da aiddir. Muxtar respublika öz statusuna görə Azərbaycanın digər bölgələri ilə müqayisədə daha geniş hüquq və səlahiyyətlərə malik olsa da, onun xarici əlaqələri Azərbaycan qanunvericiliyi ilə kifayət qədər dəqiq müəyyən edilib. Təqdim olunan faktlardan da belə nəticə çıxır ki, Naxçıvan beynəlxalq əməkdaşlıq məsələlərində müstəsna olaraq Azərbaycanın xarici siyasət strategiyasına uyğun fəaliyyət göstərir.
ENGLISH 205 words
The presented article examines some normative and political-legal aspects of participation of regions of the Republic of Azerbaijan in external cultural and economic relations. Analysis of normative acts and existing realities in this area allowed to conclude that bilateral and multilateral treaties and agreements to which Azerbaijan is a party open up wide scope for cross-border and interregional cooperation of regions of our country. The country's diverse international obligations are favorable for the socio-economic development of regions, implementation of cultural projects, popularization of Azerbaijan and its regions in the world. The conducted analysis allows to assert that the unitary structure of the Republic of Azerbaijan determines participation of its regions in international cooperation not as independent entities, but as organic components of the Azerbaijani statehood. This also applies to the Nakhchivan Autonomous Republic, which, due to certain historical, political and geographical circumstances and reasons, has a different legal and state status. Although the autonomous republic, by virtue of its status, has broader rights and powers than other regions of Azerbaijan, its external relations are quite clearly defined by Azerbaijani legislation. It also follows from the presented facts that Nakhchivan acts exclusively in line with the foreign policy strategy of Azerbaijan in matters of international cooperation.
РУССКИЙ 166 слов
В представленной статье рассматриваются некоторые нормативные и политико-правовые аспекты участия регионов Азербайджанской Республики во внешних культурных и экономических связях. Анализ нормативных актов и существующих реалий в этой области позволил заключить, что двусторонние и многосторонние договоры и соглашения, участником которых является Азербайджан, открывают широкие просторы для приграничного и межрегионального сотрудничества регионов нашей страны. Разносторонние международные обязательства страны благоприятствуют для социально-экономического развития регионов, реализации культурных проектов, популяризации Азербайджана и его регионов в мире. Проведенный анализ позволяет утверждать, что унитарное устройство Азербайджанской Республики обусловливает участие его регионов в международном сотрудничестве не как самостоятельных субъектов, а в качестве органических составных частей азербайджанской государственности. Это касается и Нахчыванской Автономной Республики, которая в силу определенных исторических, политических и географических обстоятельств и причин имеет иной правовой и государственный статус. Хотя автономная республика в силу своего статуса обладает более широкими правами и полномочиями, чем другие регионы Азербайджана, ее внешние связи достаточно четко определены азербайджанским законодательством. Из представленных фактов также следует, что Нахчыван в вопросах международного сотрудничества действует исключительно в русле стратегии внешней политики Азербайджана.
Açar sözlər
#Azərbaycan Respublikasının regionları #Naxçıvan Muxtar Respublikası #xarici əlaqələr #qanunvericilik #beynəlxalq müqavilələr və sazişlər
CC BY 4.0

Bu məqalə Creative Commons Attribution 4.0 International (CC BY 4.0) lisenziyası ilə qorunur. Bu lisenziya orijinal müəllif və mənbəyə istinad vermək şərtilə materialın kopyalanması, paylaşılması, adaptasiya edilməsi və yenidən paylanmasına icazə verir.

AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ REGİONLARININ XARİCİ MƏDƏNİ VƏ İQTİSADİ ƏLAQƏLƏRDƏ İŞTİRAKININ QANUNVERİCİLİK BAZASI

LEGISLATIVE BASES OF PARTICIPATION OF REGIONS OF THE REPUBLIC OF AZERBAIJAN IN EXTERNAL CULTURAL AND ECONOMIC RELATIONS
ЗАКОНОДАТЕЛЬНЫЕ ОСНОВЫ УЧАСТИЯ РЕГИОНОВ АЗЕРБАЙДЖАНСКОЙ РЕСПУБЛИКИ ВО ВНЕШНИХ КУЛЬТУРНЫХ И ЭКОНОМИЧЕСКИХ СВЯЗЯХ
Nəzrin Kərimova | DOI: 10.64400/ndueej.032
XÜLASƏ
Təqdim olunan məqalədə Azərbaycan Respublikası regionlarının xarici mədəni və iqtisadi əlaqələrdə iştirakının bəzi normativ və siyasi-hüquqi aspektləri araşdırılır. Bu sahədə normativ aktların və mövcud reallıqların təhlili belə qənaətə gəlməyə imkan verdi ki, Azərbaycanın qoşulduğu ikitərəfli və çoxtərəfli müqavilə və sazişlər ölkəmizin regionlarının transsərhəd və regionlararası əməkdaşlığı üçün geniş imkanlar açır. Ölkənin üzərinə götürdüyü çoxşaxəli beynəlxalq öhdəliklər regionların sosial-iqtisadi inkişafı, mədəni layihələrin həyata keçirilməsi, Azərbaycanın və onun regionlarının dünyada tanıdılması üçün əlverişlidir. Aparılmış təhlillər deməyə imkan verir ki, Azərbaycan Respublikasının unitar quruluşu onun regionlarının beynəlxalq əməkdaşlıqda müstəqil qurumlar kimi deyil, Azərbaycan dövlətçiliyinin üzvi tərkib hissələri kimi iştirakını müəyyən edir. Bu, müəyyən tarixi, siyasi və coğrafi şəraitə və səbəblərə görə fərqli hüquqi və dövlət statusuna malik olan Naxçıvan Muxtar Respublikasına da aiddir. Muxtar respublika öz statusuna görə Azərbaycanın digər bölgələri ilə müqayisədə daha geniş hüquq və səlahiyyətlərə malik olsa da, onun xarici əlaqələri Azərbaycan qanunvericiliyi ilə kifayət qədər dəqiq müəyyən edilib. Təqdim olunan faktlardan da belə nəticə çıxır ki, Naxçıvan beynəlxalq əməkdaşlıq məsələlərində müstəsna olaraq Azərbaycanın xarici siyasət strategiyasına uyğun fəaliyyət göstərir.
ABSTRACT
The presented article examines some normative and political-legal aspects of participation of regions of the Republic of Azerbaijan in external cultural and economic relations. Analysis of normative acts and existing realities in this area allowed to conclude that bilateral and multilateral treaties and agreements to which Azerbaijan is a party open up wide scope for cross-border and interregional cooperation of regions of our country. The country's diverse international obligations are favorable for the socio-economic development of regions, implementation of cultural projects, popularization of Azerbaijan and its regions in the world. The conducted analysis allows to assert that the unitary structure of the Republic of Azerbaijan determines participation of its regions in international cooperation not as independent entities, but as organic components of the Azerbaijani statehood. This also applies to the Nakhchivan Autonomous Republic, which, due to certain historical, political and geographical circumstances and reasons, has a different legal and state status. Although the autonomous republic, by virtue of its status, has broader rights and powers than other regions of Azerbaijan, its external relations are quite clearly defined by Azerbaijani legislation. It also follows from the presented facts that Nakhchivan acts exclusively in line with the foreign policy strategy of Azerbaijan in matters of international cooperation.
АННОТАЦИЯ
В представленной статье рассматриваются некоторые нормативные и политико-правовые аспекты участия регионов Азербайджанской Республики во внешних культурных и экономических связях. Анализ нормативных актов и существующих реалий в этой области позволил заключить, что двусторонние и многосторонние договоры и соглашения, участником которых является Азербайджан, открывают широкие просторы для приграничного и межрегионального сотрудничества регионов нашей страны. Разносторонние международные обязательства страны благоприятствуют для социально-экономического развития регионов, реализации культурных проектов, популяризации Азербайджана и его регионов в мире. Проведенный анализ позволяет утверждать, что унитарное устройство Азербайджанской Республики обусловливает участие его регионов в международном сотрудничестве не как самостоятельных субъектов, а в качестве органических составных частей азербайджанской государственности. Это касается и Нахчыванской Автономной Республики, которая в силу определенных исторических, политических и географических обстоятельств и причин имеет иной правовой и государственный статус. Хотя автономная республика в силу своего статуса обладает более широкими правами и полномочиями, чем другие регионы Азербайджана, ее внешние связи достаточно четко определены азербайджанским законодательством. Из представленных фактов также следует, что Нахчыван в вопросах международного сотрудничества действует исключительно в русле стратегии внешней политики Азербайджана.
AÇAR SÖZLƏR
Azərbaycan Respublikasının regionları Naxçıvan Muxtar Respublikası xarici əlaqələr qanunvericilik beynəlxalq müqavilələr və sazişlər
Ədəbiyyat Siyahısı (10)
  1. “Azərbaycan Respublikası Xarici İşlər Nazirliyinin Naxçıvan Muxtar Respublikasındakı İdarəsi” haqqında Əsasnamə, 31 oktyabr 2005-ci il // https://e-qanun.az/framework/10813
  2. Naxçıvan Muxtar Respublikası konstitusiyalarda / tərtibçi, oçerk və mətnlərin müəllifi E. Cəfərli. – Bakı: Elm və Təhsil, – 2014. – 205 s.
  3. Конвенция о приграничном сотрудничестве государств - участников Содружества Независимых Государств (Бишкек, 10 октября 2008 г.) // https://base.garant.ru/2567672/
  4. Конвенция о межрегиональном сотрудничестве государств – участников Содружества Независимых Государств от 16 сентября 2016 года // https://cis.minsk.by/reestrv2/doc/4990#text
  5. Межрегиональное и приграничное сотрудничество государств – участников СНГ: проблемы и перспективы (информационно-аналитическая записка). Москва, 2006 год. 242 с.
  6. Межрегиональное и приграничное сотрудничество государств – участников СНГ (информационно-аналитическая записка). Москва, 2011 год. 77 с.
  7. Решение о роли Межпарламентской Ассамблеи государств – участников СНГ в развитии межрегионального сотрудничества государств – участников СНГ от 10 октября 2014 года. https://cis.minsk.by/reestrv2/doc/4990#text
  8. Соглашения между регионом государства – участника СНГ и регионом государства – участника СНГ. https://e-cis.info/cooperation/3746/86869/
  9. Состояние и перспективы развития межрегионального и приграничного сотрудничества государств – участников СНГ (информационно-аналитическая записка). Москва, 2004 год. 141 стр.
  10. Шюкюров М.Ф. Внешнеполитические приоритеты Азербайджана в практике взаимодействия с региональными государствами. Диссертация на соискание ученой степени кандидата политических наук. Москва – 2023. 201 с.
Məqaləyə İstinad Formatları
APA 7TH EDITION
Kərimova, N. (2025). AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ REGİONLARININ XARİCİ MƏDƏNİ VƏ İQTİSADİ ƏLAQƏLƏRDƏ İŞTİRAKININ QANUNVERİCİLİK BAZASI. NAXÇIVAN DÖVLƏT UNİVERSİTETİNİN ELMİ ƏSƏRLƏRİ, 131(2), 196-204. https://doi.org/10.64400/ndueej.032
VANCOUVER
Kərimova N. AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ REGİONLARININ XARİCİ MƏDƏNİ VƏ İQTİSADİ ƏLAQƏLƏRDƏ İŞTİRAKININ QANUNVERİCİLİK BAZASI. NAXÇIVAN DÖVLƏT UNİVERSİTETİNİN ELMİ ƏSƏRLƏRİ. 2025;131(2):196-204. https://doi.org/10.64400/ndueej.032
CHICAGO MANUAL OF STYLE
Kərimova, Nəzrin. "AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASININ REGİONLARININ XARİCİ MƏDƏNİ VƏ İQTİSADİ ƏLAQƏLƏRDƏ İŞTİRAKININ QANUNVERİCİLİK BAZASI." NAXÇIVAN DÖVLƏT UNİVERSİTETİNİN ELMİ ƏSƏRLƏRİ 131, no. 2 (2025): 196-204. https://doi.org/10.64400/ndueej.032