NAXÇIVAN DÖVLƏT UNİVERSİTETİNİN ELMİ ƏSƏRLƏRİ

BAKI TƏŞƏBBÜS QRUPU VƏ DEOKOLONİAL SİYASƏT: FRANSA VƏ QƏRB KOLONİALİZMİNƏ QARŞI YENİ GEOSİYASİ HƏRƏKAT

Xülasə

XXI əsrdə beynəlxalq münasibətlər sistemində güc münasibətlərinin transformasiyası və postkolonial dövlətlərin beynəlxalq sistemdə bərabər söz sahibi olmaq istəyi, dekolonial siyasətin aktuallaşmasına səbəb olmuşdur. Bu kontekstdə Azərbaycan Respublikasının təşəbbüsü ilə yaradılan Bakı Təşəbbüs Qrupu (BTQ), neokolonializmə qarşı beynəlxalq müstəvidə formalaşan yeni hərəkat kimi dəyərləndirilə bilər. Məqalənin məqsədi BTQ-nin yaranma zərurətini, fəaliyyət istiqamətlərini və Azərbaycanın Fransa və digər Qərb güclərinin kolonial siyasətlərinə qarşı irəli sürdüyü geosiyasi mövqeni təhlil etməkdir. Tədqiqatda normativ-siyasi analiz və postkolonial yanaşma əsas metodoloji çərçivə kimi istifadə edilmiş, BTQ-nin yalnız siyasi deyil, həm də mədəni və diplomatik platforma funksiyası kontekstində araşdırması aparılmışdır. Analiz zamanı BTQ-nin müxtəlif beynəlxalq forumlarda kolonial irsə qarşı çıxış etdiyi, eyni zamanda postkolonial ölkələr arasında əməkdaşlıq mexanizmləri qurduğu müəyyənləşdirilmişdir. Araşdırmanın nəticələrinə əsasən, BTQ yalnız regional təşəbbüs deyil, həm də beynəlxalq sistemdə ədalət, suverenlik və bərabərlik kimi prinsipləri müdafiə edən normativ platforma funksiyası daşıyır. Nəticə olaraq, məqalə göstərir ki, Azərbaycan dekolonial siyasəti vasitəsilə qlobal güc strukturunda yeni aktor kimi çıxış etməkdədir və BTQ bu prosesin əsas vasitələrindən birinə çevrilmişdir.

İstinadlar -

  1. Ashcroft, B., Griffiths, G., & Tiffin, H. (2013). Post-Colonial Studies: The Key Concepts (3rd ed.). Routledge.
  2. Balakrishnan, G. (2016). Antagonistics: Capitalism and Power in an Age of War. Verso.
  3. Bhabha, H. K. (1994). The Location of Culture. Routledge.
  4. Cooper, F. (2005). Colonialism in Question: Theory, Knowledge, History. University of California Press.
  5. Corbin, C. (2024). The Evolution of French Colonialism: A Political and Constitutional Analysis. New Caledonia Press.
  6. Eckert, A. (2004). Regulating the social: Social security, social welfare and the state in colonial Tanzania. Journal of African History, 45(3), 467–489. https://doi.org/10.1017/S0021853704009884
  7. Fanon, F. (2004). The Wretched of the Earth (R. Philcox, Trans.). Grove Press. (Original work published 1961)
  8. Fanon, F. (2008). Black Skin, White Masks (R. Philcox, Trans.). Grove Press. (Original work published 1952)
  9. Hall, S. (1996). Cultural identity and diaspora. In P. Mongia (Ed.), Contemporary postcolonial theory: A reader (pp. 110–121). Arnold.
  10. Mbembe, A. (2017). Critique of Black Reason (L. Dubois, Trans.). Duke University Press.
  11. Mignolo, W. D. (2018). The Politics of Decolonial Investigations. Duke University Press.
  12. Nağiyeva, N. (2024). Dekolonizasiya və yeni insanlıq: Tarixi proseslərin fəlsəfi təhlili. Elmi-Nəzəri Jurnal, Bakı.
  13. Ribeiro, G. L. (2023). From the decolonization of knowledge to a postimperialism stage: A Latin American perspective. Anthropological Theory, 23(1), 55–74. https://doi.org/10.1177/14634996221137067
  14. Sabaratnam, M. (2011). Decolonising Intervention: International Statebuilding in Mozambique. Rowman & Littlefield.
  15. Sartre, J.-P. (2004). Colonialism and Neocolonialism. Routledge.
  16. Thomas, M. (2007). Empires of Intelligence: Security Services and Colonial Disorder after 1914. University of California Press.
  17. Wilder, G. (2015). Freedom Time: Negritude, Decolonization, and the Future of the World. Duke University Press.
  18. Young, R. (2016). Postcolonialism: A Very Short Introduction. Oxford University Press.
  19. Baku Initiative Group against French colonialism established. (2023, July 6). Report.az. https://report.az/en/foreign-politics/baku-initiative-group-against-french-colonialism-established